russian | | | italiano | italiano | italiano |+ 382 (0) 41-230 250 | info@cetinje.travel

Prvobitna crkva Rođenja Bogorodice, koju su podigli vlasi-stočari, oko  1450.godine, bila je od pletera (pruća), ”oblijepljena  blatom”. Donjokrajci, potomci pastira, tri puta “prepravljahu” crkvu, da bi je 1864.godine podigli u današnjem obliku, o čemu govori natpis iznad ulaznih vrata. Od te najstarije građevine nema ostataka, jedino je ime Vlaška crkva ostalo kao sjećanje na Ivana Borojeva koji se, po predanju, doselio na Cetinje krajem XIV vijeka sa Zlatibora, iz oblasti Starog Vlaha.

Prilikom konzervatorsko -restauratorskih radova, koji su 1985. godine izvedeni na crkvi, ustanovljeno je da je sadašnja građevina dimenzijama obuhvatila ranije faze. Tako su u podu otkriveni apsida I podužni zidovi jednog manjeg sakralnog objekta, koji predstavljaju ostatke Vlaške crkve iz predhodnih perioda.U šutu su pronađeni i sitni fragmenti fresaka, što govori o tome da je Vlaška crkva u jednoj od “prepravki” bila i živopisna,vjerovatno u drugoj fazi,kada je bila od ”klačnog zida”.

Bila je podignuta usred nekropole stećaka.Od impozantnog broja od 150 stećaka,danas su sačuvana samo dva monumentalna na ulazu u crkveno dvorište. Na jednom se još nazire predstava konjanika sa kopljem. Po jednoj verziji narodnog predanja, to su grobovi Ivana Borojeva i njegove žene Jelice, a druga ih veže za čuvenog harambašu Baja Pivljanina i njegovu suprugu.

Jedinstvena vrijednost crkve je ograda, sačinjena od trofejnih puščanih cijevi zaplijenjenih u oslobodilačkim borbama 1858. i 1876-78. godine. To je specifičan “istorijski muzej pod vedrim nebom”. Postavljanjem ograde, prestalo je  i sahranjivanje na crkvenom groblju. Sačuvan je izvjestan broj  grobnica značajnih istorijskih ličnosti. Kod  Vlaške crkve sahranjena je i grupa partizana koji su poginuli prilikom  oslobođenja Cetinja, 13. novembra 1944. godine.

Sama crkva je dosta jednostavna. Ima oblik jednobrodne, zasvedene grobljanske crkve, sa zvonikom “na preslicu”.

U unutrašnjosti  je raskošan ikonostas, koji je 1878. godine naslikao Vasilije Đinovski, zoograf iz Makedonije, čija je porodica uradila brojne ikonostase po Crnoj Gori, na kraju prošlog  i početkom ovoga vijeka.

Zanimljivo je da se do 1878. godine  crkva nalazila, po riječima jednog ratnog  izvještača, ”daleko van grada”. Danas, ona je u samom gradskom tkivu i predstavlja spomenik koji se  veže za Cetinje prije dolaska Crnojevića